منبع :  اختصاصی سایت الوهابیه
پرسش

ابن‌تيمه و وهابیت معتقدند که حضرت مهدي (عج) از نسل حضرت زهرا (س) است ولي در اينكه حضرت مهدي (ع) از نسل كدام يك از فرزندان حضرت زهرا (ع) است، با شيعه اختلاف نظر دارد. ابن تیمیه و پیروانش برخلاف شيعيان كه معتقدند نسب امام مهدي (ع) به امام حسين (ع) مي‌رسد، معتقد است مهدي موعود از فرزندان امام حسن (ع) مي‌باشد نه از فرزندان امام حسين (ع). ابن تيميه در سخن خود به روايتي از حضرت علي (ع) استناد مي‌كند كه در آن آمده است حضرت مهدى از نسل حسن بن على است نه از نسل حسين بن علي[1].

منظور ابن‌تيميه و امثال تويجري[2]، روايتى[3] است كه ابو داود در سنن خود اين چنين نقل كرده است:

ابواسحاق گويد: على عليه السلام در حالى كه به فرزندش حسن مى‌نگريست، گفت: «اين پسر من آقا است؛ چنانچه رسول خدا اين نام را بر او نهاد است، از نسل او فرزندى به دنيا مى‌آيد كه همنام پيامبر شما است كه در سيرت و اخلاق شبيه آن حضرت است؛ اما از نظر قيافه شبهاتى ندارد» سپس اين قصه را كه او زمين را پر از عدل و داد خواهد كرد، نقل كرد.[4]..

   نکته قابل توجه در خصوص اين روايت اين است که برخي براي اينکه ثابت کنند مراد پيامبر (ص) از جمله «إن ابني هذا سيد كما سماه النبي »، امام حسن (ع) است، به اين روايت تمسک کرده‌اند که پيامبر (ص) از بالاي منبر به امام حسن (ع) نگاه کرده و فرمودند: ابْنِي هذا سَيِّدٌ وَلَعَلَّ اللَّهَ أَنْ يُصْلِحَ بِهِ بين فِئَتَيْنِ من الْمُسْلِمِينَ»[5] « اين فرزندم  آقاست و اميد است كه خداوند توسط ايشان بين دو لشكر بزرگ مسلمين ( لشگر امام حسن عليه السلام و معاويه) صلح برقرار سازد.[6] ابن تيميه[7] با استدلال به اين روايت، معتقد است مراد پيامبر (ص) از روايت ابي داود، امام حسن‌(ع) است نه امام حسين (ع) بعد نتيجه مي‌گيرند که مهدي از ذريه امام حسن (ع) مي‌باشد.

 

پاسخ

اين روايتي كه ابن تيميه و وهابي ها به آن استناد مي‌كنند تا ثابت كنند كه مهدي(ع) از نسل امام حسن (ع) است، داراي اشكالاتي است كه آن را از اعتبار مي‌اندازد:

1-روايت ابوداود داراي دو اشکال سندي است:

الف: ابو داود در اول سند چنين مي‌گويد: « برايم از هارون نقل شد» اما اين كه چه كسى اين روايت را از هارون براى او نقل كرده است، ذكر نمى‌كند؛ پس روايت از اين جهت ضعيف  است؛ چون مشتمل بر تعليق[8] در اسناد است.

ب: راوي اين روايت از حضرت علي(ع) ابو إسحاق عمرو بن عبد الله السبيعى است كه او فقط يكبار اميرمؤمنان (ع) را ديده است. بخاطر همين علماء اهل سنت، اين روايت را منقطع دانسته و از اعتبار ساقط مي‌دانند.

   ابن‌خلدون بخاطر اين دو اشکال در سند روايت، حديث را منقطع دانسته و گويد: هرچند از ابو‌اسحاق سبيعى در صحيح بخارى و مسلم روايت نقل شده است؛ ولى او در آخر عمرش دچار اختلاط شد و روايت او از حضرت على(ع) و روايت ابوداود از هارون نيز منقطع است.[9] مباركفوري اين روايت را ذكر كرده و در ذيلش از منذري درباره سند روايت چنين نقل مي‌كند كه او گفته است اين روايت منقطع است و ابو اسحاق سبيعى تنها يكبار حضرت على(ع) را ديده است.[10]همچنين البانى، روايت فوق را از چند جهت ضعيف دانسته و گويد: نام استاد ابوداود در اين روايت برده نشده است؛ پس او مجهول است و همچنين ابواسحاق دچار اختلاط بود و شعيب بن خالد که از او روايت نقل کرده است، روايتش از ابواسحاق بعد از اختلاط بوده است نه قبل از اختلاط[11]. الباني دركتاب ضعيف سنن أبي داود نيز گويد: اين روايت ضعيف است[12]. وي همچنين در تحقيقي كه دركتاب مشكاة المصابيح انجام داده است، روايت ابوداود را تضعيف كرده است[13].

2- طبق نقل علماء اهل سنت از جمله جزرى شافعى، همين روايت در سنن ابوداود نقل شده است كه در آن به جاى «نظر إلى إبنه الحسن» جمله «نظر إلى إبنه الحسين» دارد . جزري با اعتماد به اين نقل است که مي‌گويد: ديدگاه صحيح اين است كه حضرت مهدى عليه السلام از نسل حسين بن على (ع) است.[14]همچنين روايات فراوان ديگري نيز وجود دارد که ثابت مي‌کند مهدي از نسل امام حسين (ع) است

3-استناد ابن تيميه درباره نسب امام مهدي (ع) به روايت ابوداود در منهاج السنة با آنچه که از او در کتاب«مختصر الفتاوى المصرية لابن تيمية» نقل شده است، در تعارض است؛ زيرا شيخ محمد بن علی بعلی حنبلی نويسنده مختصر الفتاوى المصرية لابن تيمية - بناي وي نقل فتواهاي ابن تيميه در مصر است-بعد از نقل اعتراف ابن تيميه به صحت و حسن بودن احاديث مهدويت، روايتي را از او نقل مي‌کند که حضرت علي عليه السلام فرموده‌است: مهدي از فرزندان حسين (ع) است[15].

4- بين آن روايتي که مي‌گويد مهدي از نسل امام حسن (ع) است، ‌با آن روايتي که ثابت مي‌کند حضرت از نسل امام حسين (ع)مي‌باشد، به اين صورت مي‌شود جمع کرد که امام مهدي (ع) از جهت پدرى از نسل امام حسين(ع) و از جهت مادرى از نسل امام حسن(ع)است. اين مطلب را، فرمايش پيامبر (ص) تاييد مي‌كند كه فرمودند: اي فاطمة، قسم به كسي كه من را به حق مبعوث كرد مهدي اين امت از حسن و حسين عليهما السلام است[16]

  بنابراين استناد ابن‌تيميه و پیروانش به روايت ابي‌داود براي اثبات اينکه مهدي (ع)‌از نسل امام حسن (ع) است، با اشکلات جدي روبرو است که قابل استناد نيست.

 

وحيد خورشیدی

 

[1] . . أحمد بن عبد الحليم ، ابن تيميه،پيشين، ج 4   ص 95،

[2]  تويجري، اتحاف الجماعة بما جاء في الفتن والملاحم وأشراط الساعة - ج2 / 278

[3] . همان ، ج 8،   ص 255

[4] . ابو داود، سجستاني أزدي، پيشين، ج 4   ص 108، ح4290

[5] .  محمد بن إسماعيل ، بخاري، صحيح البخاري،  ج 3 ، ص 1328

[6] . نکته اي که بايد در خصوص اين روايت به آن توجه کرد دقت کرد، اين است که اين روايت با آن چيزي است که خود  بخاري از پيامبر صلي الله عليه و آله در خصوص  فئه باغيه بودن معاويه نقل مي‌کند، تعارض دارد؛ حضرت فرمود:  وَيْحَ عَمَّارٍ تَقْتُلُهُ الْفِئَةُ الْبَاغِيَةُ يَدْعُوهُمْ إلى الْجَنَّةِ وَيَدْعُونَهُ إلى النَّارِ. بى‌چاره عمار ! گروه نابكار( معاويه و پيروانش ) او را مى‌كشند، عمار آن‌ها را به سوى بهشت و آن‌ها عمار را به سوى آتش مى‌خوانند. همان ، ج 1، ص 172

[7]. أحمد بن عبد الحليم ، ابن تيميه،  حقوق آل البيت،  ص53

[8]  حديثي که در انتهاي سندش يک راوي افتاده باشد حديث معلق گويند

[9] . عبد الرحمن بن محمد، ‌ابن خلدون، مقدمة ابن خلدون، ج 1، ص 314

[10] . .محمد عبد الرحمن، مبارکفوري ، پيشين، ج 6،  ص 403

[11]  . ناصرالدين،  الباني، سلسلة الأحاديث الضعيفة والموضوعة وأثرها السيئ في الأمة ، ج13، ص 1097

[12]  . ناصرالدين،  الباني، ضعيف سنن أبي داود ، ص350 ، حديث 4290

[13] . محمد بن عبد الله، تبريزي،  مشكاة المصابيح، ج3 ، ص 186

[14]. ‏شمس الدين، جزرى‏، أسنى المطالب في مناقب الإمام على( ع)، ص130

[15] . بدر الدين، محمد بن علي حنبلي بعلي ، مختصر الفتاوى المصرية  ج 1،   ص 250

[16]  . ابوالقاسم سليمان بن أحمد بن أيوب، طبراني، پيشين ، ج 3   ص 57 و  جمال الدين يوسف بن يحيي بن علي، مقدسي ، عقد الدرر في اخبار المنتظر، ص 152« والذي بعثني بالحق، إن منهما مهدي هذه الأمة»

نام
نام خانوادگی
ایمیل
متن